Partitë në Zvicër rrisin me miliona buxhetin për fushatën zgjedhore

Përveç 13 milionë CHF të shpallura tashmë për fushatat e partive kombëtare, seksionet e partive kantonale kanë buxhetuar 18 milionë CHF të tjera për të mbështetur kandidatët e tyre në fushatën zgjedhore të këtij viti – që është rreth 1 milionë CHF më shumë se në fushatën e 2019-ës.

Janë rreth 31 milionë në total që janë deklaruar për fushatën zgjedhore deri më tani dhe pritet që shuma të rritet ende, shkruan SRF.

Një arsye për rritjen mund të jetë ligji i ri për transparencën në financimin politik, i cili detyron seksionet e partive me një buxhet prej më shumë se 50,000 CHF të zbulojnë buxhetin e tyre. Rreth tre të katërtat e kanë bërë tashmë këtë në RTS, një e katërta e seksioneve nuk kanë dhënë ende asnjë informacion. Afati i fundit i qeverisë federale për zbulimin është 7 shtator 2023.

Megjithatë, duke qenë se jo të gjitha seksionet kryesore partiake donin të jepnin informacion, një krahasim ndërmjet palëve duhet bërë vetëm me kujdes.

Deri më tani, vetëm gjysma e seksioneve kantonale të SVP-së e kanë bërë publik buxhetin e tyre. Por ajo që tashmë po bëhet e dukshme: krahasuar me katër vite më parë, shumica e partive kanë deklaruar një buxhet më të madh, përcjell albinfo.ch.

Të Gjelbrit dhe Liberalët e Gjelbër në veçanti bënë hapa të mëdhenj, duke rritur buxhetet e tyre kantonale me rreth 40%. Ndërsa Liberalët e Gjelbër kanë themeluar më shumë seksione vitet e fundit dhe kështu kanë qenë në gjendje të përfitojnë nga rritja e tyre, rritja e të Gjelbërve është kryesisht për shkak të donacioneve miliona nga trashëgimtarja e Sika, Carmita Burkard-Kroeber, një pjesë e të cilave u shpërnda në seksionet kantonale.

Partitë në kantonin e Cyrihut shpenzojnë më së shumti para. Më shumë se 2.5 milionë franga janë buxhetuar për fushatën zgjedhore – pa llogaritur shumën e seksionit të Cyrihut të SVP. Kjo aktualisht është ende e mbuluar. Por më së voni deri në afatin e 7 shtatorit, duhet të ketë qartësi për financimin e fushatës në kantone, shkruan SRF.

Me ligjin e ri, Zvicra është vendi i fundit në Evropë krahas Bjellorusisë që rregullon transparencën në financimin politik. Megjithatë, ligji i ri për transparencën nuk i prek të gjithë. Një e katërta e seksioneve të anketuara si pjesë e sondazhit të RTS kanë buxhet më pak se 50,000 franga dhe për këtë arsye nuk duhet të deklarojnë asgjë në Zyrën Federale të Auditimit të Zvicrës.

Seksionet dhe partitë më të vogla shpesh qëndrojnë nën kufirin. Madje, në kantonet e vogla, asnjëra palë nuk duhet të deklarojë asgjë. Dhe siç raportoi “Rundschau”, ka ende boshllëqe në rregulloret e reja, përcjell albinfo.ch.