Rajonet alpine do të përballen me reshje më të shpeshta dhe intensive të shiut gjatë verës

Hulumtimi, i publikuar në nature.com, mbështetet në të dhëna nga gati 300 stacione meteorologjike në të gjithë Zvicrën, Gjermaninë, Austrinë, Francën dhe Italinë

Stuhitë e rrëmbyeshme të shiut gjatë verës pritet të bëhen më të zakonshme — dhe më të rënda — në Alpe.

Një studim i ri nga shkencëtarët në Universitetin e Lozanës paralajmëron se një rritje prej 2°C e temperaturave rajonale mund të dyfishojë frekuencën e reshjeve të shkurtra dhe ekstreme në zonat alpine, transmeton tutje albinfo.ch.

Hulumtimi, i publikuar në nature.com, mbështetet në të dhëna nga gati 300 stacione meteorologjike në të gjithë Zvicrën, Gjermaninë, Austrinë, Francën dhe Italinë. Ai përqendrohet në episodet intensive dhe afatshkurtra të reshjeve – që zgjasin nga 10 minuta deri në një orë – të regjistruara midis viteve 1991 dhe 2020. Duke kombinuar këto të dhëna me parimet fizike dhe parashikimet klimatike, studiuesit zhvilluan një model statistikor që lidh rritjen e temperaturës me ekstremet e reshjeve.

U përmend një rast i habitshëm: në qershor 2018, Lozana u përmbyt me 41 mm shi në vetëm dhjetë minuta. Përmbytjet që rezultuan shkaktuan dëme prej 32 milionë CHF. Ngjarje të tilla mund të bëhen më të zakonshme.

Ajri më i ngrohtë mban më shumë lagështi (rreth 7% më shumë për gradë), duke intensifikuar aktivitetin e stuhive. Alpet, të cilat po ngrohen më shpejt se mesatarja globale, janë veçanërisht të ekspozuara. Studimi parashikon se një stuhi ekstreme që pritej më parë një herë në 50 vjet mund të ndodhte aq shpesh sa çdo 25 vjet sipas një skenari ngrohjeje prej 2°C.

Edhe një rritje prej 1°C, thotë autori kryesor Nadav Peleg, do të paraqiste sfida serioze: përmbytjet e papritura mund të mbingarkojnë thithjen e tokës dhe sistemet e kullimit urban, duke rritur rrezikun e përmbytjeve të menjëhershme, rrëshqitjeve të dheut dhe rrjedhave të mbeturinave. Implikimet për infrastrukturën janë të rëndësishme.

Planifikimi për ndryshime të tilla, argumentojnë studiuesit, është urgjent. Masa të tilla si infrastruktura e modernizuar e kullimit dhe planifikimi hapësinor i rishikuar do të jenë thelbësore.

Duket se përshtatja tani është një nevojë e pashmangshme. Pamundësia jonë për të zbutur ndryshimet klimatike në nivel global do të thotë që ne duhet të përqendrohemi edhe në qëndrueshmëri – sepse po vijnë stuhi më shkatërruese.

---