Kina dominon tregun e veturave elektrike në Kosovë

Sipas të dhënave të Doganës së Kosovës, nga janari deri në gusht të këtij viti janë importuar gjithsej 780 vetura elektrike, prej të cilave 665 kanë ardhur nga Kina

Tregu i veturave elektrike në Kosovë po ndryshon me ritme të shpejta, ndërsa Kina është shndërruar në burimin kryesor të këtyre automjeteve. Vetëm gjatë tetë muajve të parë të vitit 2026, shumica dërrmuese e veturave elektrike të importuara në vend kanë ardhur nga Kina.

Sipas të dhënave të Doganës së Kosovës, nga janari deri në gusht të këtij viti janë importuar gjithsej 780 vetura elektrike, prej të cilave 665 kanë ardhur nga Kina. Për krahasim, në vitin 2022 nga Kina ishin importuar vetëm 13 vetura elektrike.

Ndryshimi është i madh edhe sa i përket pozicionit të vendeve nga të cilat Kosova furnizohet me vetura elektrike. Në vitin 2022, Gjermania ishte burimi kryesor, ndërsa vetëm katër vjet më vonë Kina ka marrë bindshëm primatin, raporton Evropa e Lirë, transmeton albinfo.ch.

Mbi 11.5 milionë euro për vetura elektrike

Rritja e importeve është reflektuar edhe në vlerën financiare. Gjatë tetë muajve të parë të vitit 2026, vlera e veturave elektrike të importuara në Kosovë ka kaluar 11.5 milionë euro, rreth gjysmë milioni euro më shumë sesa gjatë gjithë vitit 2025. Krahasuar me vitin 2022, vlera e importeve është më shumë se dyfishuar.

Një tjetër ndryshim i rëndësishëm është rritja e interesimit për veturat elektrike të përdorura. Në vitin 2022, pjesa dërrmuese e automjeteve elektrike të importuara ishin të reja, ndërsa në vitin 2026 trendi ka ndryshuar ndjeshëm.

Kostoja e ulët nxit interesimin

Një nga faktorët që po ndikon në rritjen e interesimit është kostoja më e ulët e përdorimit dhe mirëmbajtjes krahasuar me automjetet tradicionale.

Sipas përfaqësuesve të tregut të cituar nga Radio Evropa e Lirë, interesim të veçantë ka për modelet e prodhuesit kinez BYD. Një veturë e tillë mund të karikohet gjatë natës për rreth tre euro dhe, varësisht nga modeli dhe kushtet e përdorimit, të përshkojë mbi 400 kilometra me një mbushje.

Megjithatë, pavarësisht rritjes së shpejtë, veturat elektrike vazhdojnë të përbëjnë një pjesë relativisht të vogël të tregut të përgjithshëm. Gjatë periudhës janar–gusht 2026, në Kosovë u importuan mbi 25 mijë vetura, krahasuar me 780 automjete elektrike. Vlera totale e automjeteve të importuara arriti në mbi 309 milionë euro.

Nuk ka lehtësime të veçanta tatimore

Aktualisht, veturat elektrike në Kosovë nuk gëzojnë trajtim më të favorshëm në import krahasuar me automjetet me benzinë ose naftë. Për importin aplikohet taksa doganore prej 10 për qind dhe TVSH-ja prej 18 për qind, ndërsa për veturat e përdorura aplikohet edhe akcizë, në varësi të vjetërsisë së tyre.

Oda Ekonomike e Kosovës ka kërkuar heqjen e taksës doganore për veturat elektrike dhe uljen e TVSH-së nga 18 në 8 për qind, duke argumentuar se lehtësimet do të mund të nxisnin qytetarët dhe bizneset të kalojnë drejt automjeteve elektrike.

Strategjia e Energjisë 2022–2031 parasheh që deri në vitin 2031 numri i veturave elektrike në Kosovë të arrijë në rreth 15 mijë.

---