Fund i epokës për shkollat vetëm për vajza, vendimi që sfidon sistemin e arsimit të ndarë në Zvicër

(KEYSTONE/Laurent Gillieron)

Gjykata Federale zvicerane vendosi se shkollat vetëm për vajza të financuara nga shteti janë jokushtetuese. Vendimi tashmë vendos një standard për gjithë kantonin e St. Gallenit.

Në janar 2025, Gjykata Federale vendosi që shkolla sekondare “St. Katharina” në Wil SG, e njohur si “Kathi”, është në kundërshtim me kushtetutën, për shkak se përjashton djemtë dhe merr fonde publike.

Të mërkurën, Gjykata publikoi arsyetimin zyrtar: shkolla me prirje të krishterë shkel parimet e barazisë gjinore dhe neutralitetit fetar. Ky vendim nuk prek vetëm “Kathi”-n, por edhe shkolla të tjera në kanton, si shkolla për vajza në Gossau dhe Shkolla Flade në qytetin e St. Gallenit, transmeton albinfo.ch.

Një sistem që duhet të ndryshojë

Armin Bossart, president i Këshillit Administrativ të pjesës katolike të kantonit, shprehet se vendimi shënon fundin e një tradite shekullore të ndarjes gjinore në arsim. “Mësimi i ndarë sipas gjinisë ka qenë një formë e suksesshme shkollimi që tashmë rrezikohet,” tha ai. Ai shpreson që të gjendet një zgjidhje ligjore ose politike për të ruajtur këto modele arsimore.

Kërkohet ndryshim kushtetues në kanton

Në parlamentin kantonal të St. Gallenit është dorëzuar një iniciativë për të ndryshuar kushtetutën kantonale, me qëllim që klasat vetëm për vajza të mund të vazhdojnë në shkollat publike. Por këshilltarja e qeverisë kantonale, Bettina Surber, tërheq vëmendjen se çdo shkollë, pavarësisht nga ligji kantonal, duhet të përputhet me kushtetutën federale.

Nxënëset e “Kathi”-t mund të përfundojnë shkollimin

Në Wil, drejtuesit e shkollës “St. Katharina” janë të pasigurt për të ardhmen. Armin Eugster, kryetar i bordit të fondacionit, deklaroi se janë të gatshëm të pranojnë edhe djem në shkollë. Megjithatë, një marrëveshje e re me qytetin e Wil u refuzua nga parlamenti lokal në nëntor. “Kjo më bën të dyshoj se do të gjejmë një zgjidhje të shpejtë,” tha Eugster. Ai pret që përzierja e klasave të kërkojë të paktën tre vjet për t’u zbatuar.

Ndërkohë, qyteti i Wil do të vazhdojë kontratën aktuale me shkollën deri në arritjen e një marrëveshjeje të re. Nxënëset që aktualisht ndjekin “Kathi”-n do të lejohen të përfundojnë studimet atje.